31 maja 2021

Publikacja „Biodiversity loss: recognising economic and climate threats“ – komentarz Głównego Ekonomisty Deutsche Bank Polska

Utrata bioróżnorodności: identyfikując zagrożenia dla gospodarki i klimatu. 

Obserwacja systemów biologicznych stanowi bogate źródło inspiracji dla badaczy, i co nie dziwi, inspirowała i nadal inspiruje ekonomistów. Bioróżnorodność na poziomie biologicznym jest zjawiskiem zwiększającym odporność systemów ekologicznych na zakłócenia. Bioróżnorodność implikuje dwa zjawiska: zróżnicowanie oraz nadmiarowość (redundancję), występujące zarówno na poziomie międzygatunkowym, jak i osobniczym. Zróżnicowanie (międzygatunkowe oraz osobnicze) pociąga za sobą odmienną odpowiedź danego gatunku lub osobnika na negatywne i pozytywne zmiany warunków środowiska (stresory), a zarazem zwiększa przeżywalność systemu ekologicznego, jako funkcjonalnej całości, oraz danego gatunku, jako bytu zbiorowego. Redundancja powoduje, że na poziomie międzygatunkowym, różne gatunki wykonują takie same lub podobne funkcje, występuje więc potencjalna substytucja na poziomie funkcji, która pełnią. Redundancja na poziomie danego gatunku zapewnia pełną zastępowalność osobników w ramach gatunku, a redundancja na poziomie danego organizmu oznacza, że organizm łatwiej jest w stanie przetrwać w warunkach znacznie odbiegających od optimum biologicznego. Bioróżnorodności sprzyja zróżnicowanie biotopów, czyli środowisk ekologicznych, oraz występowanie nisz ekologicznych, charakteryzujących się specyficznym i unikalnym zespołem cech środowiskowych. Nie bez przyczyny na granicy biotopów występuje największe zróżnicowanie gatunków oraz silniejsze interakcje międzygatunkowe. Zróżnicowanie jest wartością samą w sobie i przyczyną zmian w ekosystemach. Większość systemów ekologicznych oscyluje wokół punktu równowagi, a liczebność poszczególnych gatunków zmienia się we współzależnych wieloletnich cyklach. Bardzo rzadko systemy ekologiczne są w stanie stacjonarnym, rzadko też podlegają jednokierunkowym zmianom – te dwa przypadki łączą się zazwyczaj z ingerencją człowieka (hodowla zwierząt, uprawa roli – przykłady układów stacjonarnych, rabunkowa wycinka lasów, czy też nadmierne odłowy – przykłady zmian jednokierunkowych). W systemach w stanie stacjonarnym różnorodność jest cechą, która może wytrącić system ze stanu stacjonarnego. Systemy stacjonarne są bardziej narażone na negatywne wpływy środowiskowe i wymagają zazwyczaj zapewnienia w miarę stałych warunków, które nie występują w systemach naturalnych (dostarczanie pożywienia, wody, selekcja, zwalczanie chorób i ochrona przed szkodnikami). Istnieją pewne analogie pomiędzy systemami gospodarczymi, a systemami naturalnymi. Co więcej, pewne procesy w obu systemach mają podobną charakterystykę – w obu systemach mogą występować cykle i trendy, ewolucja i katastrofy*. 

Utrata bioróżnorodności prawdopodobnie będzie centralnym zagadnieniem inwestycji ESG w nadchodzących latach, zakładając, że będziemy w stanie opracować narzędzia i zespół reguł, aby nimi zarządzać. Taką tezę stawiają autorzy publikacji Deutsche Bank CIO Special Biodiversity loss: recognising economic and climate threats. Bioróżnorodność, ze swoim skomplikowaniem i subtelnością, jest w pewnym sensie niedostrzegalna – dopóki nie zostanie naruszona, co oznacza też, że inwestorzy mogą poświęcać jej mniej uwagi niż np. zmianom klimatu. Gdy bioróżnorodność wejdzie w sferę zainteresowań inwestorów, może otworzyć nowe perspektywy inwestycyjne. Deutsche Bank Chief Investment Office przeprowadziło badanie ankietowe wśród 2130 klientów Deutsche Bank, aby poznać ich nastawienie do bioróżnorodności w kontekście inwestycji ESG. Główne wnioski z badania to: 

a) pozytywne nastawienie inwestorów do inwestycji ESG (75% zgadza się, że inwestycje powinny mieć pozytywne skutki dla świata, 51% zgadza się ze stwierdzeniem, że inwestycje ESG mogą ułatwić zarządzanie ryzykiem, 47% respondentów uważa, że kwestie ochrony środowiska („E”) są ważniejsze od kwestii społecznych („S”) oraz odpowiedzialnego zarządzania („G”); 

b) inwestorzy uważają bioróżnorodność za mniej ważną niż zmiany klimatyczne;

c) kobiety są bardziej otwarte na ESG i kładą większy nacisk niż mężczyźni na kwestie społeczne („S”);

d) pokolenie „millenialsów” uważa kwestie środowiska („E”) za kluczowe w ESG, podobnie jak pozostali respondenci, ale kładzie większy nacisk na kwestie społeczne („S”); 

e) małe i średnie przedsiębiorstwa są słabiej przygotowane do wdrażania ESG i kładą nacisk na odpowiedzialne zarządzanie („G”);

f) tylko 2% respondentów uważa, że w pełni wdraża strategie inwestycyjne ESG, a 2/3 ankietowanych zna te zagadnienia słabo lub wcale. 

Bioróżnorodność wchodzi w skład filara środowiskowego („E”) inwestycji ESG, ale jest istotna również dla filara społecznego („S’”) oraz odpowiedzialnego zarządzania („G”). Bioróżnorodność (jako część kwestii ochrony środowiska) odgrywa ponadto rolę w dyskusjach społecznych („S”) na temat praw konsumenta, bezpieczeństwa produktów, praw pracowników i włączenia społecznego. Właściwy zbiór reguł odpowiedzialnego zarządzania („G”) może również odgrywać aktywną rolę w zachowaniu i poprawie bioróżnorodności.

Bioróżnorodność ma silne implikacje gospodarcze. Szacuje się, że ok. 125-140 bilionów USD wytworzonej wartości ekonomicznej zależy w jakiś sposób od zasobów natury, a połowa globalnego PKB zależy od nich silnie lub umiarkowanie. Zmiany klimatyczne prowadzą do większej zmienności warunków pogodowych i, według niektórych badań, obecna szybkość zmian klimatu przekracza 7 razy średnie tempo zmian klimatu występujące w historii, co ma negatywny wpływ na bioróżnorodność. Pandemia COVID-19 ujawniła wiele problemów gospodarczych, społecznych oraz środowiskowych. Obecnie rządy są świadome znaczenia bioróżnorodności, ale muszą również uwzględniać kwestie spójności społecznej oraz koszty gospodarcze. 

Autorzy raportu stwierdzają, że nadchodzi czas, aby zrównoważyć potrzeby ludzkości z podażą dóbr natury. Decyzje inwestycyjne powinny ułatwiać ten proces, w skład którego możemy zaliczyć: potrzeby ludzkości; inkluzywne bogactwo; reformę edukacji i gospodarki w celu uwypuklenia roli natury; globalny system finansowy, który wspiera naturę; przekazanie obywatelom narzędzi do dokonywania wyborów opartych na informacji i do implementowania zmian; zmianę instytucji i systemów; podaż dóbr natury. 

Utrata bioróżnorodności może mieć wielorakie skutki dla kwestii środowiskowych, społecznych i odpowiedzialnego zarządzania. Obecnie brak jest globalnych regulacji prawnych dotyczących zachowania bioróżnorodności, ale technologia, dane oraz nastawienie do współpracy mogą pomóc w wypracowaniu optymalnych rozwiązań dla przyszłości. 

Jakie zatem są priorytety inwestorów w odniesieniu do inwestycji ESG oraz jaka jest ich świadomość zagadnienia bioróżnorodności? Szczegółowe omówienie wyników badania oraz pełne wnioski są dostępne pod linkiem: CIO-Special-Biodiversity-loss-recognising-economic-and-climate-threats.pdf (deutschewealth.com)

Arkadiusz Krześniak
Główny Ekonomista 
Deutsche Bank Polska S.A. 

*Rozumiane jako bardzo silne, skokowe zmiany. 




back

Navigation Fusszeile:
Ostatnia aktualizacja: 31.5.2021
Copyright © 2021 Deutsche Bank AG, Frankfurt am Main
Ta strona wykorzystuje pliki cookie w celu poprawy doświadczenia użytkownika. Jeśli zamkniesz to okno i kontynuujesz przeglądanie, zakładamy Twoją zgodę. Aby uzyskać więcej informacji na temat plików cookie, których używamy i dowiedzieć się, w jaki sposób można wyłączyć pliki cookie, zobacz nasze Zawiadomienie o wykorzystywaniu plików Cookie.